Tyfus

Inleiding

Tyfus of buiktyfus is een infectieziekte. Ze komt vooral voor in ontwikkelingslanden in Azië, Afrika en Latijns-Amerika. Mensen raken het vaakst besmet in streken waar drinkwater met rioolwater in aanraking komt. Dat water gebruiken ze vaak toch om voedsel te wassen of te bereiden.
Wereldwijd krijgen elk jaar zo'n 16 miljoen mensen de ziekte. Zonder behandeling sterven 10 tot 25 procent van alle gevallen door complicaties. In het Westen sterft minder dan 1 procent van de behandelde patiënten. In totaal sterven er jaarlijks ongeveer 600.000 mensen aan.
Opmerking:

Oorzaak

De bacterie Salmonella typhi veroorzaakt buiktyfus. Ze komt alleen voor bij de mens en zit in de ontlasting, de urine en het bloed. Besmette mensen worden daar zelf niet altijd meteen ziek van.
Mensen die wel ziek zijn, blijven vanaf de eerste ziektedag nog twee tot vier weken besmettelijk. Een enkeling houdt de bacterie langer bij zich. Mensen die buiktyfus hebben gehad, zijn een tijdje beschermd tegen de ziekte.
Opmerking:

Verschijnselen

Besmette mensen krijgen meestal na drie tot veertien dagen de eerste ziekteverschijnselen. Een enkele keer kan het ook drie weken tot drie maanden duren.

Verschijnselen van buiktyfus zijn:

  • hoge koorts
  • gebrek aan eetlust
  • hoofdpijn
  • pijn in het lichaam
  • huiduitslag (vlakke, roze plekjes)
  • harde stoelgang, soms diarree
  • slapte
  • braken
  • spierpijn
  • buikkrampen
Opmerking:

Complicaties

De volgende ernstige bijwerkingen kunnen zich voordoen:

  • uitdroging
  • gaten in de darmwand (darmperforatie)
  • bloedingen of abcessen in het spijsverteri ngskanaal
  • bloedstolsels in de diepe aderen
  • longontsteking
  • botontsteking
  • hartproblemen
Opmerking:

Diagnose

Om de juiste diagnose te kunnen stellen, moet de arts weten dat de patiënt in een risicogebied is geweest. Hij zal dan in het laboratorium een kweek laten maken van het bloed of de ontlasting. Ook onderzoekt hij het bloed op antistoffen.
Opmerking:

Behandeling

Patiënten met tyfus krijgen meteen antibiotica. Het herstel begint meestal al na twee tot drie dagen. Het is verstandig om bedrust te houden, minstens tot drie dagen nadat alle symptomen zijn verdwenen.
Salmonella typhi is steeds resistenter tegen antibiotica. Daarom werken de meest gebruikte soorten niet altijd even goed.
Opmerking:

Voorzorgsmaatregelen

Neem de volgende hygiënemaatregelen in acht om verspreiding van de ziekte te voorkomen:

  • was de handen na gebruik van het toilet of na het verschonen van een kind
  • was de handen voor het bereiden van voedsel en voor het eten
  • maak minimaal eens per dag het toilet schoon met gewone schoonmaakmiddelen of wegwerpdoekjes
  • werk van schoon (deurklink, kraan, trekker of drukknop) naar minder schoon (toiletbril, toiletpot)
  • gebruik schoonmaakdoekjes die voor het toilet zijn gebruikt niet om andere dingen schoon te maken
  • verschoon dagelijks de handdoek in het toilet
  • hou nagels kort
  • vermijd gemeenschappelijk gebruik van washandjes, handdoeken en tandenborstels
  • drink alleen mineraalwater uit flessen of drink water dat eerst is gekookt
  • neem geen ijsblokjes als onbekend is welk water is gebruikt
  • eet alleen voedsel dat door en door is verhit en dat nog dampend op tafel komt
  • eet geen rauwe bladgroenten en geen vruchten die niet zelf kunnen worden geschild
  • schil vruchten zelf en eet nooit de schillen op
  • koop geen eten en drinken van straatverkopers
Opmerking:

Vaccinaties

Het is belangrijk dat mensen zich laten inenten voordat ze naar risicogebieden reizen. Er bestaan twee soorten vaccins: Vivotif (capsules) en Typhim Vi of Typherix (injecties). De eerste beschermt een jaar lang, de tweede drie jaar.
Enkele belangrijke weetjes voor mensen die zich laten vaccineren:

  • om tijdig bescherming te bieden moet de inenting minstens veertien dagen vóór vertrek plaatsvinden
  • overleg met degene die de inenting geeft over ander medicijngebruik
  • overleg met de huisarts of eerdere vaccinaties nog werkzaam zijn of herhaald moeten worden
  • maak de vaccinatiekuur altijd af
  • vaccins bieden een bescherming van 70 tot 90 procent
  • voorzorgsmaatregelen blijven ook voor gevaccineerden belangrijk
  • antibiotica beschermen niet tegen buiktyfus
Opmerking:

Meer informatie

Informatie over tyfus van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
http://www.rivm.nl/

Algemene informatie over buiktyfus en paratyfus
wikipedia.org
Opmerking: